Bu sabah, karsi kaldirimda yuruyen adamin kendi kendine konusarak ciplak elleriyle duvara vurusunu izledim. Simdi ona “ustunde yipranmis kiyafetleri, kac gundur kesilmeyen sakali” gibi tanimlamalar yukleyerek hakaret etmeyecegim. Ayni tavir “Kopruustu Asiklari”’nda ki Alex’in alnini otobana surtmesinde yada ayni filmin diger kahramani Juliette Binoche’un Kieslowski trolojisi olan Mavi’de ellerini kanatircasina duvara surterek ilerleyisinde de vardi.
Belki Alex’in ki modern teknolojinin yalnizligina ve/veya goturulerine karsin kendini acitarak varligini hissetmeye yonelik bir tutumdu, belki degildi. Yada Binoche en az ruhen hissettigi aciyi fiziksel aci olarak duyumsamak istiyordu, belki degil.
O adamin neden duvara vurduguna yonelik uzun metraj bir film olmadigi icin bir takim varsayimlar uretemem tabi ki fakat her uc insani izlerken, hissettigim duygu ayniydi: Varolma, hissetme cabasinin kizginlikla, belki aciyla disari vurumu. Ve bir o kadar yalniz.
OB (Orgutsel Davranis by Serdar) kitabindan okurken dikkatimi cekti, daha onceden bu “mesafe”den haberdardim ancak bir adi oldugunu bilmiyordum. “Proxemics”: Insanlarin fiziksel anlamda birbiriyle olan mesafesidir. (The way individuals space themselves in terms of physical distance). Kalabalikta yururken insanlarla arandaki mesafe, otobuste oturmak icin sectigin yer, ilk karsilastigin insanla biraktigin konusma araligi…Farkinda olunmaksizin fiziksel olarak yaydigimiz yalnizlik.
Simdi modern dunyanin tum sozlerini unuttugu zamanlarda, bu mesafe o kadar buyuyor ve uzun sureli oluyor ki, adam gibi dokunuslari ozluyoruz, kendimizi kanatircasina farkedilmeyi, umursanmayi bekliyoruz kuyrukta beklerken. Beyoglu’nun gunun herhangi bir saatinde disari atip kendimizi o kalabalikta, birilerine carpmayi,itilip kakilmayi, her seferinde: iste al fiziksel olarak varligindan haberdar olacak bir yigin insan, en onemlisi sana bunu hissettirecek bir kalabalik, deyip mutlu oluyoruz. En azindan Ben oluyorum, Borges gibi.
Daha bireysel insanlar yaratarak actigimiz mesafe, malesef daha bencil, haliyle daha cikarci, aslinda kendini aldatan insanlara donusturuyor mu? Ve en onemlisi umursamaz insanlara…Isyerlerinde insanlari ozellikle birbirinden ayirmak icin kullanilan cubicle’lari faydali bulan bir milletin, dunyanin bir ucunda yasanan acilarin yada olen insanlarin varligindan rahatsiz olmamak icin ne kadar “mesafe “ birakmasi gerekir arasinda? Karsindaki insanin artik sana cekici gelmedigini anlatmak icin ne kadar bir aralik birakilarak sarilinmali? Yada Elleriyle duvari yumruklayan bir delinin sana satasmamasi icin hangi kaldirimdan yurunmeli?
Dun aksam otobuste tam onume uyku tulumuyla bir kadin oturdu yuzume bakip: Smile Missy! Life isn’t that bad, maybe it is.. But I try not to think about it.!, dedi, ve bir durak sonra indi.
Not: Dunyanin en yasanilabilir sehri secilen Toronto’da 1998’de yapilan ankette 28,000 evsiz oldugu ortaya cikti, bu sayidan 12,000’i koruma evlerinin hic birine girmedi, %60’i en fazla 4 gun bu koruma evlerinde kaldi. Kendi istekleri dogrultusunda sokakta yasamaya devam ettiler.
Not: “Galiba insanlar artik ekranda kendilerini görmezlerse warlıklarına da inanası gelmio” demisti Bejer pek begenmistim.Insanlarin kendi iclerinde actiklari mesafeyi daha iyi ozetleyemezdim.(Kendisi ayrica su bastaki fotografi yerlestirebilmis muhtesem zattir) Acaba O nerde ki?
Dip not: Bu yaziyi beni pek bir sevklendiren Banu Acun’a armagan ediyorum.:)
Bugun bu konu uzerine Kuzenim Cem’le bir roportaj yapmaya karar verdim bu konuda oldukca tecrubeli gunumuz Turkiye’sini yansittigini dusundugumden ondan daha iyi bir aday olamazdi hep birlikte izleyelim (bu da haber bulteni gibi oldu neyse): 
Yuzuklerin Efendisi uclemesinin cok meshur oldugu zamanlardi, benim de Binbir Gece ve kendi uydurdugum masallarin disinda fantezi dunyasiyla tanistigim ilk zaman dilimleride denebilir. Hos daha sonrasinda yine bu tur fantastik kitaplarla iliskimi populistlige kaydigini dusundugum icin kestim. Ama peki Yuzuklerin Efendisi cok mu anti-populistti? Hayir, ama o yasli adamin kendine yarattigi Elf dili, orta dunya irklari cok samimi gelmisti, en cok da kendi inandigi icin sanirim.O caanim kalin uclemeyi bitirdikten sonra, incecik bir deneme olan “Periler Dunyasi Uzerine”’yi okudum, bu kitabi pek az insan bilir ancak masal dunyasi uzerine yazilan, gayet edebi ciddiyet iceren kucucuk bir kitaptir.Hatta o kadar ciddiye almistim ki zamaninda bu dunyayi, bir ara omzumda kucuk periler yasiyor sanirdim:)(Bocek’e selam) Tolkien amca, genel olarak masal tabiyatindan, hangi zaman dilimlerine uzandigindan ve bu edebiyatin ne kadar uzun soluklu oldugundan bahsediyor.Ve masallarin vazgecilmes motosunu -“inanirsan gerceklesir”- her cumlede okuyabilirsiniz. Baslangicta hepimiz masallara inandik bazilarimiz cabuk terketti bu inanci zaten sacma seylerdi, bazilarimiz bunun kendilerine entellik kattigini dusunup hissetmeyerek benimsediler, yada bazilari sadece hissetti, haa o mu kocaman bir ejderhaydi iste… Ama bu Melekti, seytandi, scientolojiydi, budizmdi,insan surekli kendinden baska mucizevi bir seye hep inandi, aksi takdirde varoluscu sorgulamalarla yitip giderdi, ne dunya sahane bir yerdi, ne de bir anlami olurdu herseyin, o Pandora’nin kutusunda kiyida kosede kalan hic bir umut olmazdi.. 
Tolkien, kesin yanlis yaziyorum ama okunusu boyle ”Moorifok”’tan bahseder.Bir cocuk bakisidir bu temennimce.Herseye yeni bir gozle bakmaktir ve aslinda pek sasirmamaktir biraz, konusan bir kopek gordugunuzde bir cocuk buna sizin kadar sasirmaz, cunku kopegin yetileri onda sabitlesmemistir.Ve sirf buyuzden insanin moorifok deneyimlerini arttirmasi gerektigine inanir tonton amcam, her seye ilk defa bakiyormussunuz gibi bakin der, tekrar nefes almayi ogrenin. (Yoksa benim cubiclem’da her gun ayni seyleri yapmamin hayatin kiyisina dokunacak bir iskelesi olmazdi)Biraz optimistik bir yaklasimdir tabi bu sevgi kelebegi insanlar olmamiz gerekir boyle bir bakis yakayabilmek icin ;ama bakis yonunu degistirmenin kimseye zarari olmaz herhalde (fotografcilik anlaminda en faydalandigim kelimedir hatta uzerine yoktur, hatta dur ben bir portfolyo hazirlayim bunun uzerine). 
ve en nihayetinde iyi kazanacaktir buna kusku yoktur, kazanmazsa ben ona zaten masal demem, diger taraftan kotu de cezasini ceker, ya pisman olur, yada kendi yarattigi durumun icinde bataga saplanir ve kurtulamaz.Ama en dokunaklisi o yaratilan evrende kotunun bile guzel olmasidir, belki fiziki anlamda guzel tasvir edilmemektedirler ama ama yasadigi dunyanin tum mahremiyetini uzerinde barindirmaktadirlar.Kucuk bir bocek bile tilsimlidir, cunku senin benim bilmedigim sihirin gerceklestigi evrende yasamaktadir, bir kurbagayi prense cevirecek olan sadece kucucuk bir opucuktur en nihayetinde. Tolkien: Agzindan alevler puskurten bir ejderha, bacasi tuten bir fabrika bacasindan hem daha guzel, hem de cok daha gercek anlamda gercektir” buyurur.Bende ona daha fazla katilamam.